Камера корпусы

1

Босату режимі теру құлпын босату ( Босату режимі )

2

BKT түймесі ( жақша )

3

c түймесі ( Жарқыл режимдері )

4

Стереомикрофон (бейнелер үшін; Бейне түсіру )

5

Бейне жазу түймесі ( Бейнелерді түсіру )

6

S ( Q ) түймесі ( ISO сезімталдығы )

7

E түймесі ( Экспозиция өтемі )

8

Камера бауына арналған көз ілгегі (Бауды бекіту)

9

E (фокальды жазықтық белгісі; Фокустық жазықтық белгісі және фланец-артқа қашықтық )

10

Басқару тақтасы ( Басқару тақтасы , Басқару тақтасы )

11

GNSS антеннасы ( орын деректері )

12

Керек-жарақ аяқ киім (қосымша жарқыл бөлігі үшін; Камерадағы жарқылды, үйлесімді жарқыл бөліктерін пайдалану)

13

I түймесі (Түсіру режимін таңдау )

14

c түймесі ( Босату режимі )

1

Қуат қосқышы ( камера орнату , фотосуреттер түсіру )

2

Ысырманы босату түймесі ( фотосуреттер түсіру )

3

AF көмекші сəулелендіру құралы ( AF көмекші сəулелендіру құралы , a12: кірістірілген AF көмекші сəулелендіру құралы )

Қызыл көзді азайту шамы ( жарқыл режимдері )

Автоматты таймер шамы ( Таймерді пайдалану ( E ) )

4

M түймесі ( монитор режимі түймесі және көз сенсоры , монитор режимін таңдауды шектеу )

5

Синхрондау терминалының қақпағы

6

Он істікшелі қашықтағы терминал қақпағы

7

Микрофон, құлақаспап және Ethernet қосқыштарына арналған қақпақ

8

USB және HDMI қосқыштарына арналған қақпақ

9

Фокустау режимінің түймесі ( Фокус )

10

Батарея камерасының қақпағының ысырмасы ( Батареяны салу )

11

Батарея камерасының қақпағы ( Батареяны салу )

12

Объективті орнату белгісі ( Объективті бекіту )

13

Flash синхрондау терминалы ( Синхрондау терминалы )

14

Он істікшелі қашықтағы терминал

15

Зарядтау шамы ( Зарядтау айнымалы ток адаптері: зарядтау )

16

Ethernet қосқышы ( Ethernet қосылымдары , Ethernet )

17

Сыртқы микрофонға арналған қосқыш ( микрофондар )

18

Құлаққап қосқышы ( құлаққаптың дыбыс деңгейі )

19

HDMI қосқышы ( HDMI құрылғыларына қосылу )

20

USB қосқышы ( Компьютерлер: USB арқылы қосылу , USB арқылы қуат жеткізу )

21

Дене қалпақшасы ( Объективті бекіту )

1

Микрофон (дауыс жазбалары үшін; Дауыстық жазбаларды жазу )

2

U түймесі ( Ақ балансы )

3

T түймесі ( Кескін сапасын реттеу )

4

b түймесі ( Дауыстық жазбаларды жазу )

5

Желі көрсеткіші ( Қосылым күйі , қосылым күйі )

6

Монитор ( сенсорлық басқару элементтері , сенсорлық ысырма )

7

Динамик ( бейнені ойнатуды басқару элементтері )

8

Окуляр босату ( Көріністапқыштың окуляр керек-жарақтары )

9

O ( Q ) түймесі ( Қажетсіз суреттерді жою , Суреттерді жою )

10

g ( Fn4 ) түймесі ( Picture Control , Суреттерді жоюдан қорғау )

11

Босату режимінің теру ( Босату режимі )

12

Резеңке көз шыныаяқ ( Көріністапқышқа арналған окуляр керек-жарақтары )

13

Көріністапқыш (Көріністапқыш )

14

Көз сенсоры ( монитор режимі түймесі және көз сенсоры )

1

Диоптрді реттеуді басқару ( диоптрді реттеуді басқару )

2

DISP түймесі ( дисплейді таңдау , дисплейді таңдау )

3

Фото/бейне селекторы ( фотосуретке түсіру, бейне түсіру )

4

AF-ON түймесі ( фокусты AF-ON түймесі арқылы құлыптау )

5

Ішкі селектор ( қосалқы селектор , фокус құлпы , автоэкспозиция құлпы )

6

Негізгі командалық диск ( f5: теруді кері айналдыру )

7

i түймесі (i түймесі ( i мәзірі) , i түймесі (ойнату режимі) )

8

J түймесі ( Мәзірлерді пайдалану )

9

Мульти селектор ( Мәзірлерді пайдалану )

10

X түймесі ( қолмен фокустау , нобайды ойнату , ойнатуды масштабтау )

11

G түймесі ( G түймесі , мәзір нұсқаулығы )

12

K түймесі ( Ойнату ,Суреттерді қарау )

13

W ( Q ) түймесі ( d (Анықтама) белгішесі , Нобайды ойнату , Ойнату масштабын пайдалану )

14

Тігінен түсіруге арналған AF-ON түймесі ( Фокусты AF-ON түймесі арқылы құлыптау )

15

Тігінен түсіруге арналған негізгі басқару дискі ( f5: теруді кері айналдыру )

16

Тік түсіруге арналған мульти селектор ( Портрет («Ұзын») Бағыт )

17

Жад картасына қол жеткізу шамы ( Жад картасына кіру шамы , Жад картасына кіру шамы )

18

тік суретке арналған iтүймесі ( i түймесі ( i мәзірі) , i түймесі (ойнату режимі) )

1

Объективті босату түймесі ( линзаларды ажырату )

2

Объективті орнату ( объективті бекіту, фокустық жазықтық белгісі және фланец-артқы қашықтық )

3

CPU контактілері

4

Кескін сенсоры ( Кескін сенсорын тазалау )

5

Fn3 түймесі

6

Штатив розеткасы

7

Тігінен түсіруге арналған қосымша команда дискі ( f5: теруді кері айналдыру )

8

Тік түсіру үшін ысырманы босату түймешігін құлыптау ( Фотосуреттерді портреттік («Ұзын») бағдарлау режимінде жақтау )

9

Тік түсіруге арналған Fn түймесі ( Экспозиция өтемі )

10

Қауіпсіздік ұясы (ұрлыққа қарсы кабель үшін; Қауіпсіздік ұясы )

11

Тік түсіруге арналған S түймесі ( ISO сезімталдығы )

12

Тік түсіруге арналған ысырманы босату түймесі

13

Жад картасы ұясы қақпағының ысырмасы ( Жад карталарын салу )

14

Жад картасы ұясының қақпағы ( Жад карталарын алу )

15

Fn2 түймесі ( Кескін аумағының параметрлерін реттеу )

16

Fn1 түймесі ( Түсіру мәзірінің банкі )

17

Қосымша команда дискі ( f5: теруді кері айналдыру )

Кескін сенсорына немесе сенсор экранына қол тигізбеңіз

Ешбір жағдайда кескін сенсорына немесе сенсорлық қалқанға ( Қуатты өшіру кезіндегі сенсор экранының әрекеті ) соқпаңыз немесе қысым көрсетпеңіз немесе оларға үрлегіштің күшті ауа ағынына ұшырамаңыз. Бұл сақтық шарасын сақтамау сенсорды немесе қалқанды сызып тастауы немесе басқа жолмен зақымдауы мүмкін. Кескін сенсорын тазалау туралы ақпаратты «Сурет сенсорын тазалау» ( Кескін сенсорын тазалау ) бөлімінен қараңыз.

Монитордағы ескертпелер

Монитордың бұрышын реттеуге болады.

Өнімнің сериялық нөмірі

Бұл өнімнің сериялық нөмірін мониторды ашу арқылы табуға болады.

GNSS антеннасы

Мүмкін болса, орынды анықтау қызметтерін пайдаланған кезде ашық болыңыз. Жақсы қабылдау үшін антеннаны аспанға қаратып ұстаңыз.

СКД жарықтандырғышы

Қуат қосқышын D күйіне бұру түймелер мен басқару панелінің (СКД жарықтандырғышы) артқы жарықтарын белсендіреді. Қуат қосқышы босатылғаннан кейін артқы жарықтар бірнеше секунд бойы жанып тұрады. Коммутаторды D күйіне екінші рет бұрғанда немесе ысырманы босату түймешігі жартылай басылғанда, артқы шамдар өшеді. Түйменің артқы жарығын белсендіру камераны қараңғыда пайдалануды жеңілдетеді.

Қауіпсіздік ұясы

Қауіпсіздік ұясы үшінші тараптың ұрлыққа қарсы кабельдері үшін бекіту нүктесі ретінде қызмет етеді. Ол үйлесімді және Кенсингтон қауіпсіздік кабель құлыптарымен пайдалануға арналған. Қосымша ақпарат алу үшін қауіпсіздік кабелінің құлпымен бірге берілген құжаттаманы қараңыз.

Басқару тақтасы

Камера қосулы кезде басқару тақтасы жанады. Әдепкі параметрлерде келесі индикаторлар көрсетіледі. Қосымша ақпаратты «Техникалық ескертпелер» бөліміндегі «Камера дисплейлері» ( Камера дисплейлері ) бөлімінен қараңыз.

1

Түсіру режимі ( Түсіру режимінтаңдау )

2

Ысырма жылдамдығы ( S (Ысырма басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

3

Диафрагма ( A (Апертура басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

4

Батарея индикаторы ( Батарея деңгейі )

5

Экспозиция индикаторы

Экспозиция ( Экспозиция көрсеткіштері )

Экспозиция өтемі ( Экспозиция өтемі )

6

ISO сезімталдығы ( ISO сезімталдығы )

7

Қалған экспозициялар саны ( Қалған экспозициялар саны , жад картасының сыйымдылығы )

Қолжетімді жазу уақыты ( бейнелерді түсіру )

8

ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдығы )

Автоматты ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдықты автоматты басқару )

9

Шығару режимі ( Босату режимі )

10

Жад картасы белгішесі (2-слот; 2-слотта карта ойнайтын рөл )

11

Жад картасы белгішесі (1-слот; 2-слотта карта ойнайтын рөл )

12

AF аймағы режимінің индикаторы ( AF аймағы режимі )

13

Фокус режимі ( фокус режимі )

14

Түсіру мәзірінің банкі ( Түсіру мәзірінің банкі )

Монитор

Әдепкі параметрлерде мониторда келесі индикаторлар пайда болады. Қосымша ақпаратты «Техникалық ескертпелер» бөліміндегі «Камера дисплейлері» ( Камера дисплейлері ) бөлімінен қараңыз.

Фото режимі

1

Түсіру режимі ( Түсіру режимінтаңдау )

2

Шығару режимі ( Босату режимі )

3

Фокус режимі ( фокус нүктесін таңдау )

4

AF аймағы режимі ( AF аймағы режимі )

5

t белгішесі ( t белгішесі )

6

Ақ баланс ( ақ баланс )

7

Белсенді D-Lighting ( белсенді D-Lighting )

8

Суретті басқару ( суретті басқару элементтері )

9

Кескін аймағы ( Кескін аймағы параметрлерін реттеу )

10

Кескін өлшемі (сурет өлшемін таңдау )

11

Кескін сапасы ( Кескін сапасын реттеу )

1

Экспозиция индикаторы

Экспозиция ( Экспозиция көрсеткіштері )

Экспозиция өтемі ( Экспозиция өтемі )

2

i белгішесі (i түймесі ( i мәзірі) , i түймесі (ойнату режимі) )

3

Батарея индикаторы ( Батарея деңгейі )

4

Қалған экспозициялар саны ( Қалған экспозициялар саны , жад картасының сыйымдылығы )

5

ISO сезімталдығы ( ISO сезімталдығы )

6

ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдығы )

Автоматты ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдықты автоматты басқару )

7

Диафрагма ( A (Апертура басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

8

Ысырма жылдамдығы ( S (Ысырма басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

9

Өлшеу ( өлшеу )

10

Сенсорлық түсіру ( сенсорлық ысырма )

11

Дірілді азайту индикаторы ( дірілді азайту )

12

Фокус нүктесі ( фокус нүктесін таңдау )

13

Көру режимі (фотоның тікелей көрінісі; d8: Көру режимі (Photo Lv) )

Мониторды камерамен «Биік» бағдарда пайдалану

Фотокамераны «биік» (портреттік) бағытта түсіру үшін бұрғанда, монитордағы дисплей сәйкес келетіндей айналады (тек фотосурет режимі).

Дисплейді таңдау

Түсіру дисплейін айналдыру үшін DISP түймесін басыңыз. Әрқайсысында белгішелер мен көрсеткіштердің теңшелетін таңдауы бар бес дисплейге дейін таңдаңыз. Көрсетілген элементтерді Custom Setting d17 [ Custom мониторды түсіру дисплейі ] ( d17: Custom Monitor Shooting Display ) арқылы таңдауға болады.

Бейне режимі

1

Жазу индикаторы ( бейнелерді түсіру )

«Бейне жоқ» индикаторы ( 0 белгішесі )

2

Бейне жазу уақыты ( бейнелерді түсіру )

3

Кадр өлшемі мен жылдамдығы ( Бейне кадр өлшемі мен жылдамдығы опциялары )

4

Тағайындалған жер ( Destination )

5

Қалған уақыт ( бейне түсіру )

6

Кескін аймағы ( Бейне кескін аймағы опциялары )

7

Бейне файл түрі ( Бейне файл түрлері )

8

Дыбыс деңгейі ( микрофон сезімталдығы )

9

Микрофон сезімталдығы ( Микрофон сезімталдығы )

Көріністапқыш

Әдепкі параметрлерде көріністапқышта келесі индикаторлар пайда болады. Қосымша ақпаратты «Техникалық ескертпелер» бөліміндегі «Камера дисплейлері» ( Камера дисплейлері ) бөлімінен қараңыз.

Фото режимі

1

Көру режимі (фотоның тікелей көрінісі; d8: Көру режимі (Photo Lv) )

2

t белгішесі ( t белгішесі )

3

Шығару режимі ( Босату режимі )

4

Фокус режимі ( фокус режимі )

5

AF аймағы режимі ( AF аймағы режимі )

6

Ақ баланс ( ақ баланс )

7

Белсенді D-Lighting ( белсенді D-Lighting )

8

Суретті басқару ( суретті басқару элементтері )

9

Кескін сапасы ( Кескін сапасын реттеу )

10

Кескін өлшемі (сурет өлшемін таңдау )

11

Кескін аймағы ( Кескін аймағы параметрлерін реттеу )

1

Батарея индикаторы ( Батарея деңгейі )

2

Қалған экспозициялар саны ( Қалған экспозициялар саны , жад картасының сыйымдылығы )

3

ISO сезімталдығы ( ISO сезімталдығы )

4

ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдығы )

Автоматты ISO сезімталдық көрсеткіші ( ISO сезімталдықты автоматты басқару )

5

Экспозиция индикаторы

Экспозиция ( Экспозиция көрсеткіштері )

Экспозиция өтемі ( Экспозиция өтемі )

6

Диафрагма ( A (Апертура басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

7

Ысырма жылдамдығы ( S (Ысырма басымдылығы автоматты) , M (Қолмен) )

8

Түсіру режимі ( Түсіру режимінтаңдау )

9

Дірілді азайту ( дірілді азайту )

10

Өлшеу ( өлшеу )

11

Фокус нүктесі ( фокус нүктесін таңдау )

Көріністапқышты камерамен «Биік» бағдарда пайдалану

Фотокамераны «биік» (портреттік) бағдарда түсіру үшін айналдырғанда, көріністапқыштағы дисплей сәйкес келетіндей айналады (тек фото режимі).

Дисплейді таңдау

Түсіру дисплейін айналдыру үшін DISP түймесін басыңыз. Әрқайсысында белгішелер мен көрсеткіштердің теңшелетін таңдауы бар төрт дисплейге дейін таңдаңыз. Көрсетілетін элементтерді Пайдаланушы параметрі d18 [ Пайдаланушы көріністапқышпен түсіру дисплейі ] ( d18: Көріністапқышпен суретке түсірудің пайдаланушы дисплейі ) арқылы таңдауға болады.

Бейне режимі

1

Жазу индикаторы ( бейнелерді түсіру )

«Бейне жоқ» индикаторы ( 0 белгішесі )

2

Бейне жазу уақыты ( бейнелерді түсіру )

3

Тағайындалған жер ( Destination )

4

Қалған уақыт ( бейне түсіру )

5

Кадр өлшемі/кадр жиілігі ( Бейне кадр өлшемі және жылдамдығы опциялары )

6

Кескін аймағы ( Бейне кескін аймағы опциялары )

7

Бейне файл түрі ( Бейне файл түрлері )

8

Дыбыс деңгейі ( микрофон сезімталдығы )

9

Микрофон сезімталдығы ( Микрофон сезімталдығы )

Монитор режимінің түймесі және көз сенсоры

Көзді көріністапқышқа қою дисплейді монитордан көріністапқышқа ауыстырып, көз сенсорын іске қосады. Көз сенсоры саусақтар сияқты басқа нысандарға да жауап беретінін ескеріңіз.

  • Қажет болса, көріністапқышты мәзірлер мен ойнату үшін пайдалануға болады.

  • Көріністапқыш пен монитор дисплейлері арасында ауысу үшін M (монитор режимі) түймесін басыңыз.

  • Төмендегідей дисплейлер арасында айналдыру үшін M түймесін басыңыз.

    [ Автоматты дисплей ауыстырғышы ]: камера көз сенсорынан алынған ақпарат негізінде көріністапқыш пен монитор дисплейлері арасында автоматты түрде ауысады.

    [ Тек көріністапқыш ]: монитор бос қалады. Көріністапқыш түсіру, мәзірлер және ойнату үшін пайдаланылады.

    [ Тек монитор ]: монитор түсіру, мәзірлер және ойнату үшін пайдаланылады. Көріністапқыштың дисплейі көзіңізді көріністапқышқа апарсаңыз да бос қалады.

    [ Көріністапқышқа басымдық беру ]: камера бар сандық SLR камераларына ұқсас түрде жұмыс істейді.

    Фотосурет режимі кезінде көзді көріністапқышқа қою көріністапқышты қосады; көзіңізді алғаннан кейін монитор өшіп қалады.

Диоптрді реттеуді басқару
  • Көріністапқышты диоптрді реттеу басқару элементін көтеру және айналдыру арқылы фокуслауға болады.

  • Саусақтарыңызды немесе тырнақтарыңызды көзіңізге салмаңыз.

  • Диоптрді реттегеннен кейін диоптрді реттеуді басқару тетігін бастапқы орнына қайта итеріңіз.

Мониторды еңкейту

Монитор еңкейіп тұрғанда көзді камераға қою келесі шарттардың екеуі де орындалса, көріністапқышты іске қоспайды:

  • Монитор режимі үшін [ Автоматты дисплей қосқышы ] немесе [ Көрсеткіштің басымдықтарын белгілеу ] таңдалады және

  • мониторда мәзір, сурет немесе басқа дисплей пайда болады.

Кеңейтілген пайдалану

Көріністапқышты ұзақ уақыт бойы пайдаланған кезде, Көріністапқыштың жарықтығы мен реңктің көру жеңілдігі үшін реттелетініне көз жеткізу үшін Пайдаланушы параметрі d8 [ Көрініс режимі (фото Lv) ] үшін [ Көруді жеңілдету үшін реттеу ] параметрін таңдауға болады.

Монитор режимін таңдауды шектеңіз

Орнату мәзіріндегі [ Монитор режимін таңдауды шектеу ] тармағын пайдаланып қол жетімді монитор режимдерін таңдауды шектей аласыз.

Басқару элементтерін түртіңіз

Сенсорлы монитор дисплейді саусақтарыңызбен түрту арқылы басқаруға болатын әртүрлі басқару элементтерін ұсынады. Көріністапқышпен суретке түсіру кезінде сенсорлық басқару элементтері ажыратылады және оларды фокус немесе т.б. үшін пайдалану мүмкін емес.

Фокустау және ысырманы босату

  • Таңдалған нүктеге фокустау үшін мониторды түртіңіз (AF түймесін түртіңіз).

  • Фотосурет режимінде саусағыңызды дисплейден көтерген кезде ысырма босатылады (сенсорлы ысырма).

  • Сенсорлық ысырма/АФ параметрлерін W белгішесін түрту арқылы реттеуге болады ( Сенсорлы ысырма ).

Параметрлерді реттеу

  • Дисплейде бөлектелген параметрлерді түртіңіз.

  • Содан кейін белгішелерді немесе жүгірткілерді түрту арқылы қажетті опцияны таңдауға болады.

  • Таңдалған опцияны таңдап, алдыңғы дисплейге оралу үшін Z түймесін түртіңіз немесе J түймесін басыңыз.

Ойнату

  • Толық кадрда ойнату кезінде басқа суреттерді көру үшін солға немесе оңға жанап өтіңіз.

  • Толық кадрда ойнату кезінде дисплейдің төменгі жағын түрту кадрды кеңейту жолағын шығарады. Басқа суреттерге жылдам жылжу үшін саусағыңызды жолақтың үстінде солға немесе оңға сырғытыңыз.

  • Толық кадрда ойнату кезінде көрсетілетін суретті үлкейту үшін созу қимылын пайдаланыңыз немесе дисплейді екі жылдам түртіңіз. Масштабтау арақатынасын үлкейту үшін созу қимылдарын және кішірейту үшін шымшу қимылдарын пайдаланып реттеуге болады.

  • Масштабтау кезінде суреттің басқа бөліктерін көру үшін слайд қимылдарын пайдаланыңыз.

  • Масштабтау қосулы кезде дисплейді екі жылдам түрту масштабтауды болдырмайды.

  • Нобай көрінісіне «кішірейту» үшін толық кадрда ойнату кезінде қысу қимылын пайдаланыңыз. 4, 9 және 72 кадрдан көрсетілетін суреттер санын таңдау үшін қысу және созу пәрменін пайдаланыңыз.

Бейнелерді көру

  • Бейнелер 1 белгішесі арқылы көрсетіледі; ойнатуды бастау үшін экрандағы нұсқаулықты түртіңіз.

  • Толық кадрда ойнатуға шығу үшін Z түймесін түртіңіз.

i мәзірі

  • Түсіру кезінде i мәзірін көрсету үшін i белгішесін түртіңіз (i түймесі ( i мәзірі) ).

  • Опцияларды көру және өзгерту үшін элементтерді түртіңіз.

  • i мәзірінде көрсетілетін элементтерді таңдауға болады ( i мәзірін i ).

Мәтін енгізу

  • Пернетақта көрсетілгенде, пернелерді түрту арқылы мәтін енгізуге болады.

    1

    Мәтінді көрсету аймағы

    2

    Пернетақта аймағы

    3

    Пернетақта таңдау

  • Курсорды орналастыру үшін e немесе f түймесін түртіңіз немесе мәтінді көрсету аймағында тікелей түртіңіз.

  • Бас және кіші әріп пен таңбалық пернетақталар арасында айналдыру үшін пернетақта таңдау түймесін түртіңіз.

  • Жылжу үшін жоғары немесе төмен сырғытыңыз.

  • Мәзірді таңдау үшін мәзір белгішесін түртіңіз.

  • Опцияларды көрсету үшін мәзір элементтерін түртіңіз. Содан кейін белгішелерді немесе жүгірткілерді түрту арқылы қажетті опцияны таңдауға болады.

  • Параметрлерді өзгертпей шығу үшін Z түймесін түртіңіз.

Ескертулер: сенсорлық экран
  • Сенсорлық экран статикалық электр тогына жауап береді. Тырнақпен немесе қолғапты қолмен ұстағанда жауап бермеуі мүмкін. Сенсорлық экранды қолғаппен пайдаланған кезде жақсартылған жауап алу үшін орнату мәзірінде [ Сенсорлы басқару элементтері ] > [ Қолғап режимі ] үшін [ ҚОСУЛЫ ] опциясын таңдаңыз.

  • Экранды өткір заттармен ұстамаңыз.

  • Шамадан тыс күш қолданбаңыз.

  • Бейнебет үшінші тарап қорғаныс пленкаларымен жабылған кезде жауап бермеуі мүмкін.

  • Бірнеше жерде бір уақытта түрткенде экран жауап бермеуі мүмкін.

Сенсорлық басқару элементтерін қосу немесе өшіру

Сенсорлық басқару элементтерін орнату мәзіріндегі [ Сенсорлық басқару элементтері ] элементі арқылы қосуға немесе өшіруге болады.